ریشارد اشتراوس (Richard Strauss)

 

 

ریشارد اشتراوس (Richard Strauss)

 11 Jun. 1864  8   -     Sep. 1949

ریشارد اشتراوس که پدرش نوازنده هورن بود، در خانواده ای آشنا با موسیقی بزرگ شد. او در دوران کودکی نبوغ خاصی از خود نشان داد، اما در جوانی تنها به پیروی از رومانتیسم اکتفا کرد و اثری از نوآوری در آسارش به چشم نمی خورد. هفده ساله بود که نخستین سمفونی اش به اجرا در آمد.

دومین سمفونی اش در بیست سالگی وی به رهبری تئودور توماس (Theodore Thomas) در ایالت متحده اجرا شد. ظاهرا دوره کوتاه شاگردی نزد هانس ون بولو (Hans von Bulow) در مینینگن او را با دنیای آرمانی واگنر Wagner آشنا ساخت. گفتنی است که پدر اشتراوس واگنر را فریبکاری بیش نمی دانست. اشتراوس پس از سفری به ایتالیا در سال ۱۸۸۶ به گروه مدیریت هافتیاتر مونیخ پیوست و نخستین اشعار سمفونیکش را تحت تاثیر زیبایی شناسی واگنر و فرانتس لیست سرود. این آثار، در سایه برنامه ریزی ادبی ایشان و ارائه تصاویری دراماتیک از وقایع، اشتراوس را به تئاتر رهنمون شد. وی نخستین اپرایش را در سال ۱۸۹۴ با نام Guntram سرود. اما این اپرا و اپرای بعدی اش با نام Feuersnot در سال ۱۹۰۱ موفقیت آثار سمفونیک او را کسب نکردند. اشتراوس با آغاز قرن بیستم به انتهای دوره اشتعار سمفونیک خود رسید و خود را وقف صحنه کرد.

اشتراوس با نوشتن اپرای سالومه Salome براساس نمایش نامه ای از اسکار وایلد موقعیت خود را در حکم پیام آور مدرنیسم و انحطاط به تثبیت رساند. سالومه پس از نخستین اجرا در سال ۱۹۰۷ درسالن اپرای متروپولیتن Metropolitan Opera تحریم شد. اشتراوس سپس الکترا Elektra را در سال ۱۹۰۹ نوشت که جنجال آفرین تر و تندتر از سالومه بود. پس از مشاهده این اثر منتقدان سوگند یاد کردند که اشتراوس به مرز ناممکن دست یافته است. تجلی روانشناسی فرویدی در این دو اثر در کنار جسارت بیان سراینده و تاثیر موسیقی آنها، سبب شده است الکترا و سالومه اپراهایی تکان دهنده جلوه کنند و تاثیری ژرف و شگرف بر تاریخ اپرا بگذارند. اشتراوس دیگر در این قالب اثری خلق نکرد و در عوض، کمدی های رومانیک را دست مایه آثار خود قرار داد که مشورترین آن ها شوالیه گل سرخ Der Rosenkavalier در سال ۱۹۱۱ ساخته شد. این اثر بخاطر جنسیت گرایی مهیج و . تند و تیزش برخی از نماشاگران را آزرد، اما والس های ملیح و شیرین آن نیز غوغایی برپا کرد ...

 

آثار وی :

• Guntram, op. 25 (10.5.1894 Weimar Hoftheater)
• Feuersnot, op. 50 (21.11.1901 Dresden Hofoper)
• Salome, op. 54 (9.12.1905 Dresden Hofoper)
• Elektra, op. 58 (25.1.1909 Dresden Hofoper)
• Der Rosenkavalier, op. 59 (26.1.1911 Dresden Hofoper)
• Ariadne auf Naxos, op. 60 (25.10.1912 Stuttgart Hoftheater)
• Ariadne auf Naxos, op. 60 [rev] (4.10.1916 Vienna Hofoper)
• Die Frau ohne Schatten, op. 65 (10.10.1919 Vienna State Opera)
• Intermezzo, op. 72 (4.11.1924 Dresden State Opera)
• Die ägyptische Helena, op. 75 (6.6.1928 Dresden State Opera)
• Arabella, op. 79 (1.7.1933 Dresden State Opera)
• Die ägyptische Helena, op. 75 (14.8.1933 Salzburg Festpielhaus)
• Die Schweigsame Frau, op. 80 (24.6.1935 Dresden State Opera)
• Friedenstag, op. 81 (24.7.1938 Munich State Opera)
• Daphne, op. 82 (15.10.1938 Dresden State Opera)
• Guntram, op. 25 [rev] (29.10.1940 Weimar National Theatre)
• Die Liebe der Danae, op. 83 (1940; 16.8..1944 Salzburg Festpielhaus [public dress rehearsal]; 14.8.1952 Salzburg Festspielhaus)
• Capriccio, op. 85 (28.10.1942 Munich State Opera)

An den Baum Daphne choral epilogue to Daphne 1943